Naturismeis een levenswijze in harmonie met de natuur. Het wordt gekenmerkt door gemeenschappelijke naaktheid, waarbij kernwaarden als zelfrespect, respect voor de medemens en eerbied voor natuur en milieu een belangrijke rol spelen.

Tot ongeveer 1980 bestond de volgende definitie: Naturisme is een humanitaire stroming die streeft naar de herintegratie van de natuur en natuurlijkheid in het menselijk leven en daarbij het naakte lichaam ziet als een natuurlijk gegeven.  

Het naturisme is bedoeld als een vrijheid die nergens anders te vinden is. Wat veel mensen niet weten is dat je er vrij in bent, of je gekleed of ongekleed wilt zijn. Het beeld dat de meeste mensen van naturisten hebben strookt dan ook niet met de werkelijkheid. Je hoeft namelijk niet altijd bloot op een naturistenterrein. Bijvoorbeeld van pubers wordt het wel geaccepteerd dat zij een zwembroek dragen (niet altijd overigens). Uiteraard als er medische redenen zijn, of juist ook nu steeds vaker wordt geadviseerd niet op het heetst van de dag in de zon te gaan, past ook de naturist zich aan. Toch voelen de meeste naturisten zich het prettigst, wanneer de meerderheid van de aanwezigen bloot is.

(waar Nudist is geschreven kun je ook naturist lezen en omgekeerd)

Wie is Nudist?

Wat voor soort mensen tref je nu aan op nudisten-, naturistenterreinen aan? Eigenlijk vind je nudisten in alle lagen van de bevolking. Wel valt te constateren dat er meer mensen uit de middenklassen nudisten- en naturistenterreinen bezoeken. Relatief hebben zij vaker een beroep in de verzorgende of sociale sector. Verder is er geen onderscheid in bepaalde leeftijdscategorieën, en zie je nudisten van alle leeftijden, van baby tot bejaarde. Ook zijn de meeste nudisten heel erg zelfbewuste mensen, die zichzelf en de andere mensen accepteren en respecteren. Onder de nudisten zijn de jongvolwassenen relatief ondervertegenwoordigd. Voor deze mensen is in 1963 speciaal een aparte jongerenorganisatie opgericht die weekenden en vakanties organiseert, de JNFN.

Sommige nudisten geven de voorkeur aan besloten terreinen en hebben een hekel aan de openbare naaktstranden waar iedereen maar voorbij kan komen. De naaktstranden hebben echter voor veel mensen het voordeel dat de drempel veel lager is: iedereen wordt toegelaten en de toegang is gratis.

Er zijn nudisten die vaak mogelijk bloot, bijvoorbeeld als ze thuis willen zijn. Andere gaan pas uit de kleren als de temperatuur boven de 30 graden stijgt. Sommige kleden zich aan als er bezoek komt, andere vinden dat de bezoekers het bloot maar moeten tolereren. Het is dus niet zo dat een nudist altijd en overal naakt is of wil zijn, maar past zich aan aan de omstandigheden.

Het is in Nederland in principe niet verboden om bloot te zijn. Het wordt alleen strafbaar gesteld op openbare plaatsen die 'niet geschikt zijn voor ongeklede recreatie', maar de rechter zal per geval moeten beslissen welke plaatsen dat zijn, een belangrijke weging voor de rechter is het shockeffect en of het onder 'verstoring van de openbar orde' valt.

Meningen ten opzichte van het Nudisme

Vrouwen geven wel eens aan, dat ze zich bekeken voelen. Dit komt op openbare plaatsen voor naaktrecreatie zeker voor, op de nudistenterreinen die uitsluitend voor leden toegankelijk zijn is dit zeer uitzonderlijk. Het imago van het naturisme en nudisme wordt wel geschaad doordat sommige naaktstranden door niet-nudisten worden misbruikt voor het bedrijven van seks. Onder nudisten is men in het algemeen van mening dat openlijke seksuele handelingen en promiscuïteit zeker niet gewenst zijn.

Voor mensen die niet gewend zijn aan ongeklede recreatie is de associatie tussen bloot en seks erg groot. Bij gewenning aan naaktheid verdwijnt die associatie. Wat je veel hoort bij niet-nudisten is dat bij een blote vrouw de erotische uitstraling weg is, wanneer men helemaal naakt is (geen spannende verhulling door een bikini meer). Nudisten zijn daarentegen van mening dat erotische opwinding niet nodig is om te kunnen genieten van naaktrecreatie en er ook niets mee te maken heeft.

Een ander veelgehoord bezwaar is dat blote lichamen zo lelijk zijn. Mensen zijn er over het algemeen niet aan gewend om naakte lichamen te zien. Daarbij komt ook dat de meeste lichamen niet voldoen aan het westerse schoonheidsideaal. Ieder mens is anders en ieder lichaam ziet er anders uit. Door veel verschillende mensen bloot te zien krijg je een veel realistischer beeld krijgt van het naakte lichaam dan in de media wordt voorgeschoteld. Of je dat mooi of lelijk vindt is slechts een mening. Iedereen kan en mag genieten van nudisme: jong of oud, mooi of lelijk.

Sommigen denken dat de aanblik van blote mensen voor kinderen schadelijk is. Uit onbevooroordeeld onderzoek is hiervan niets gebleken. Het is in vrijwel ieder gezin normaal dat de kinderen tegelijk in bad gaan, jongens en meisjes door elkaar. In Europa maken weinig mensen bezwaar tegen blote kindjes op een niet-nudisten strand. De allerkleinsten zullen het verschil niet opmerken, en oudere kinderen zullen er, na enig gegiechel, snel aan gewend zijn.

Historie

Nudisme en naturisme hebben beide een gevoel van verbondenheid met natuur en natuurlijkheid, het naturisme wordt gezien als meer dan alleen maar naaktrecreatie. Nudisme is voortgekomen uit de naturistische stroming, die een meer ideologisch gedachte achter het naakt recreëren heeft. De ontwikkeling van naturisme naar nudisme kun je ook meer in een tijdsbeeld plaatsen. Waar vroeger meer waarde werd gehecht aan vrijheden, statements en het een zijn met de natuur is nudisme ontstaan vanuit simpelweg het gevoel. Je kunt het naturisme zien als een reactie op de gevolgen van de industriële revolutie: de mens was door de industrialisatie in de 19e eeuw steeds verder verwijderd geraakt van de natuurlijkheid. Niet alleen de stedelijke omgeving was steeds minder natuurlijk, ook de omgangsvormen waren steeds onnatuurlijker geworden. Er heerste een grove en zichtbare scheiding tussen de verschillende klassen. Naakt zijn alle mensen gelijk en zijn maatschappelijke standsverschillen niet langer zichtbaar. Dit is vergelijkbaar met bijvoorbeeld een schooluniform, wat overigens nog steeds gebruikt wordt. In het Victoriaans preutse Engeland kwamen in het begin van de 20e eeuw – nog steeds erg industrieel - de eerste naturisten voort. Dit waren rijkelui die zich aan de Franse Rivièra van hun badkleding ontdeden, waarna ook Duitsland vrij snel volgde. Omdat het oorspronkelijke woord "Nacktkultur" te shockerend was voor de burgerij werd het vrij snel door de neutralere term "Freikörperkultur" (afgekort FKK) vervangen. Deze letterlijk vertaalde vrije lichamen cultuur werd in de beginjaren flink gepromoot door de Duitse "Wandervogel"-beweging.

Naturisme in Nederland

In Nederland ontstond het georganiseerde naturisme pas in de jaren '30. De eerste Nederlandse naturisten zochten mooie plekjes in de natuur, beoefenden er naakt sport, zwommen er of lagen in de zon. Later kochten mensen gezamenlijk grond aan, die zij samen geschikt maakten voor dagrecreatie en later voor kamperen. De eerste Nederlandse naturistenvereniging was "Zon en Leven".

Voor de leden van deze vereniging ging de filosofie van het naturisme verder dan het gezamenlijk bloot zijn en de verbondenheid met de natuur. De harmonieuze levenswijze werd nog eens versterkt door een gezond leefpatroon, dat wilde zeggen: geen tabak, geen drugs, geen alcohol en geen vlees. Tot aan het begin van de 21e eeuw waren tabak en alcohol dan ook uit den boze op de Zon en Leven-terreinen.

Niet iedereen stond achter deze doorgedreven vorm van naturisme en zo werden in de jaren '50 als tegenreactie de eerste lichtbonden opgericht, waar men geen vegetariër was en wel rookte en dronk.

Men kwam, meestal op zondag, bij elkaar op het eigen naturistenterrein. Zon en Leven bleef wel de grootste vereniging met meerdere terreinen. De lichtbonden hadden en hebben doorgaans één terrein. Het aantal verenigingsterreinen in Nederland is sinds het einde van de jaren '70 ongeveer gelijk gebleven: in 2005 zo'n 45 terreinen, waarvan 9 stuks van Zon en Leven. Daarentegen zijn er wel een vijftiental campings, minicampings of terreinen voor dagrecreatie bijgekomen. Evenals de vele mogelijkheden om (buiten het buitenseizoen) binnen te zwemmen.

De sfeer door de jaren heen

Tot in de jaren '70 was het naturisme in grote beslotenheid. Naturisme was verre van sociaal geaccepteerd en naturisten werden met de nek aangekeken. De naturisten van het eerste uur hadden moeite elkaar te vinden, terreinen te vinden en natuurlijk ging het promoten van naturisme ook moeizaam. De buitenwereld mocht daarom niet weten waar er naturistenterreinen waren. Om alle mogelijke inkijk van buiten te verhinderen, werden naturistenterreinen vaak afgeschermd door wallen en rietmatten. Dat gebeurde overigens ook vaak op verzoek van de betreffende gemeente, die klachten over "aanstootgevend bloot" wilde voorkomen.

Evenmin mocht de buitenwereld weten wie naturist was. Sommigen – bijvoorbeeld onderwijzers of mensen die anderszins met kinderen werkten – waren ervan overtuigd hun baan te verliezen als bekend werd dat zij in het weekend op een naturistenterrein te vinden waren. Naturisten kenden elkaar doorgaans alleen bij de voornaam en in notulen van bestuursvergaderingen werden achternamen altijd achterwege gelaten. Nieuwe leden konden rekenen op een serieuze ballotage en daarna op een aspirant-lidmaatschap van een jaar. Men wilde voorkomen dat lieden met dubieuze bedoelingen zomaar lid konden worden en daarom werden uitsluitend echtparen (met of zonder kinderen) toegelaten als lid.

Tegenwoordig hebben de meeste naturisten er weinig moeite mee de "buitenwereld" te vertellen waarom zij naturist zijn en waarom het zo leuk is om een naturistenterrein te bezoeken. Voor de meeste naturisten of naaktrecreanten geeft het bloot zijn in een natuurlijke omgeving een gevoel van vrijheid. Voor velen is het streeploos bruin worden een plezierige bijkomstigheid. Ook gelden er nog nauwelijks beperkingen voor naturistenterreinen. Iedereen is welkom voor een dagbezoek of een langer verblijf, al moet je daarvoor doorgaans wel in het bezit van een door het INF/FNI erkende kaart zijn. Ook staat het iedereen vrij een verenigingslidmaatschap aan te vragen.

Net als in het verleden schept het gezamenlijk bloot zijn nog altijd een onderlinge band, waardoor naturisten nog altijd sociaal met elkaar omgaan en het makkelijker is sociale contacten te maken als je daar behoefte aan hebt.

Nederland wordt bloter

In 1973 werd het eerste openbare naaktstrand geopend in Callantsoog. Nederland raakte langzaam gewend aan bloot. Behalve mensen met een ledenkaart waren er nu ook naaktrecreanten die niet waren aangesloten bij een vereniging. Hiermee kwamen langzaam ook discussies los, over de vraag wat een naturist onderscheidde van een nudist. Naturisme zou meer zijn dan alleen maar bloot, naturisme zou "Bloot + 1" zijn. Een duidelijk antwoord op deze vraag is er nooit gekomen. Voor de Naturisten Federatie Nederland is het onderscheid vandaag de dag ook niet relevant. De federatie staat voor de bevordering en promotie van de mogelijkheden voor naaktrecreatie voor iedereen die daar behoefte aan heeft.

Aan het eind van de jaren 70 hebben steeds meer mensen de geneugten van het naturisme ontdekt. Steeds meer leden brengen de weekenden door in hun caravan op het terrein. Het tijdperk van de dagjesmensen is voorbij.

Naturistenterreinen waren en zijn vaak op mooie plekken gelegen, nooit dicht aan de weg, vrijwel altijd beschut. Naturisten voelen zich nu wellicht minder verheven ten opzichte van andere campingbezoekers, de verschillen qua sfeer en uitstraling tussen naturisten- en textielcamping zijn nog altijd van kracht.

Vanaf het eind jaren zeventig willen ook steeds meer mensen bloot op het strand liggen. Vechters van het eerste uur strijden voor het eerste naaktstrand bij Callantsoog, waar in 1973 de NFN-vlag wordt gehesen. Achter de schermen lobbyt de NFN in politiek Den Haag voor een legalisatie van naaktstranden. Die komt er eind jaren '80! Vanaf dan is naaktrecreatie in Nederland toegestaan op iedere plek, die daarvoor door de gemeente is aangewezen of die daar redelijkerwijs geschikt voor is (artikel 430a Wetboek van Strafrecht). Veel gemeenten hebben plaatsen aangewezen als naaktstrand. Naast kampeerterreinen en stranden kwamen ook andere mogelijkheden voor naturisme in opmars. Zo kunnen naturisten ook terecht in zwembaden in het hele land.

Naturisme en nudisme in het buitenland

In België telt men al tientallen jaren verschillende verenigingen, waarvan Athena ook wereldwijd de grootste is. Sommige hebben geen terrein maar organiseren op regelmatige basis activiteiten zoals naaktzwemmen of sauna. Een openbaar naaktstrand, dat in Nederland al ruim voorhanden was, bestaat echter nog niet zo lang. Sinds 2000 heeft België een naaktstrand (te Bredene).

In Duitsland kent men, net als in Nederland, veel verenigingsnaturisme. Er zijn zo'n 200 verenigingenterreinen. Naturisme wordt in Duitsland FKK genoemd, hetgeen staat voor "Freikörperkultur".

Het georganiseerde naturisme is vooral een Europees verschijnsel. In de meeste landen (o.a. Tsjechië, Frankrijk, Griekenland, Scandinavie, Denemarken, het Verenigd Koninkrijk, Spanje en Portugal) zijn er wel naaktrecreatiegebieden te vinden. Het bestaat daarnaast ook in de Verenigde Staten, Canada en in Australië. Het naturisme en nudisme is typisch westers.

In de VS is men veel preutser dan in Europa. Er kan al een schandaal ontstaan als een klein meisje alleen een zwembroekje draagt, of als tijdens een directe uitzending van een populair televisieprogramma, zogenaamd per ongeluk, een blote vrouwenborst zichtbaar wordt. Er zijn slechts weinig naaktstranden en in sommige staten worden de besloten naturistenterreinen officieel beschouwd als seksclubs. Dat laatste betekent dat de autoriteiten een naturistenterrein tolereren mits er geen minderjarigen worden toegelaten, terwijl kinderen op Europese naturistenterreinen meer dan welkom zijn.

Modern naturisme

Veel naturisten voelen zich naturist van een nieuwere generatie (nudist) en voelen zich niet meer thuis in de historisch gegroeide situatie. Ze willen naturisme vrijer kunnen beoefenen, op meer locaties i.p.v. enkel op de afgeschermde domeinen. Ze streven naar een meer algemeen aanvaarde houding t.o.v. naturisme. Men heeft minder de behoefte zijn naturisme te laten stoelen op filosofische overtuigingen zoals verbondenheid met de natuur. Men vindt naakt gewoon prettiger en wil terugkeren naar het oude nudisme of de naaktrecreatie zonder de zogenaamde naturistische meerwaarde.

(bron: wikipedia)